(03) Geldgroei leidt tot inflatie

Een derde voorbeeld is de veelgehoorde stelling ‘geldgroei leidt tot inflatie’. Deze stelling is eerder dubieus te noemen, vaak worden Zimbabwe en Weimar als benchmarks gebruikt om ze te bekrachtigen. Nader onderzoek laat blijken dat de stelling maar al te vaak onze vrijheid van denken beperkt, net zoals hierdoor een aantal perverse effecten – zij het onbewust – in stand gehouden worden. Ook hier, het zit in kleine dingen.

Simulatiemodel (Fisher)

Voor deze analyse is het handig om gebruik te maken van de Fishervergelijking, deze wordt in de monetaire economie vaak gebruikt om tendensen transparant te maken. Mits gebruik van de ‘ceteris paribus’ conditie krijgen we meer inzicht in hoe de verschillende variabelen op elkaar inspelen. Pro forma treft u hieronder een voorbeeld, in dit geval worden de prijzen stelselmatig verlaagd met als gevolg dat er neutraal geld vrijkomt. De rode lijn weerspiegelt de geldhoeveelheid wanneer we ons strikt conformeren aan de vergelijking, de gele stippellijn het geld dat vrijkomt.

klik

Cirkelredenering

In de eerste plaats is het raadzaam om aandacht te hebben voor een bijzondere cirkelredenering, enkel hierdoor kan de stelling ‘geldgroei leidt tot inflatie’ als dubieus gezien worden. Belangrijk is alvast om de context neutraal te houden, we zouden immers het risico kunnen lopen dat de culturele conditionering nu net verzaakt aan de logica die we hier willen duiden. De cirkelredenering uit zich eenvoudig, geldgroei leidt tot inflatie en deflatie leidt tot geldgroei.

De logica wordt hier getart en dat alsof een vreemde natuurwet een loopje neemt met de mensheid, mits toepassing van deflatie zouden we morgen allemaal miljonair kunnen worden, daags nadien zou dit geld ‘verdampen’ omdat geldgroei leidt tot inflatie. Ergo, a priori kan er geen schaarste aan geld zijn maar toch denken we dat het wel zo is (of zal zijn), een gedachte die gecultiveerd wordt door de stelling ‘geldgroei leidt tot inflatie’. Diepgaander reflectie leidt echter tot heel andere inzichten maar toch blijft deze (te) oppervlakkige meerderheidsgedachte het debat bepalen.

Epistemologisch obstakel

Conform de gangbare systeemconfiguratie vinden we genoeg argumenten waardoor de stelling kan verklaard worden, zelfs in die mate dat ze zowaar tot een dogma verworden is en als ‘normaal’ gezien wordt. Het belang van deze auto-conforme aanname kan echter niet onderschat worden, vaak betekent het dat onze manier van denken niet toelaat om ons te verlossen van een probleem dat nu net deze aanname cultiveert. We hoeven dit niet moeilijker te maken dan het is, het idee van een kwantitatieve verruiming in functie van de schulden volstaat hiervoor.

Het beeld spreekt voor zich, technisch gezien is er geen probleem om alle schulden te herleiden tot nihil zonder verlies aan kapitaal of koopkracht. Het epistemologisch obstakel uit zich op verschillende manieren, enerzijds kent de stelling ‘geldgroei leidt tot inflatie’ geen economische rechtsgeldigheid, anderzijds gaat ze voorbij aan de ‘tabula rasa’. De manier waarop gedacht speelt hier wel degelijk een rol en dat alsof een toekomstige verwachting de oplossing in het heden negeert. En erger, zelfs wanneer de stelling correct zou zijn dan nog kunnen alle schulden tot nihil herleid worden, het geeft te denken. Een kanttekening staat nog gepast, in deze voorstelling worden alle schulden abrupt tot nihil herleid, een gespreide aanpak is ook mogelijk (en wellicht wenselijk).

Dynamiek

Nu, dit alles lijkt misschien te ver gezocht waardoor het aan onze aandacht of interesse ontsnapt, dit zou wel eens een serieuze vergissing kunnen zijn, of worden. Een en ander kunnen we in een beeld weergeven, als de onbewuste belemmering het debat blijft aansturen dan blijft het probleem bestaan, in het andere geval verdwijnt het probleem – quasi letterlijk – als sneeuw voor de zon. Naargelang perceptie lijkt het dan alsof we tegen luchtkastelen strijden, dit in de vorm van problemen die slechts in stand worden gehouden door de manier waarop gedacht wordt.

Het beeld behoeft weinig commentaar, de gangbare systeemconfiguratie laat een gedachtengoed ontstaan die geprojecteerd wordt naar de toekomst, dit op een manier waardoor voorbij gegaan wordt aan de goedbedoelde boodschap (ic tabula rasa schuldenberg). De oplossing – die op zich tot een paradigmabreuk kan leiden – wordt hierdoor niet ontvankelijk verklaard waardoor we manifest een tragisch absurde situatie creëren. We kunnen onmogelijk ontkennen dat het ontbreekt aan oplossingen maar toch houden we het probleem in stand door het epistemologische obstakel ‘geldgroei leidt tot inflatie’. Vooralsnog blijft het een open vraag of we dit obstakel kunnen overwinnen, dit is een menselijke keuze maar ze bepaalt wel hoe onze toekomst er zal uitzien.

Mainstream

Het mag duideljk zijn dat het schuldenprobleem in grote mate het economische debat bepaalt, net zoals een vermeende schaarste aan geld zich vertaald naar maatregelen die de sociale vrede niet altijd gunstig stemmen. Als gevolg projecteren we vaak onze frustraties op anderen, ondanks begrijpelijk dienen we nu ernstig te nuanceren opdat de pot de ketel niet begint te verwijten. Immers, als blijkt dat we zelf onderhevig zijn aan onbewuste belemmeringen dan cultiveren we eigenhandig dat wat we bekritiseren, niet eens beseffend dat we – zo de stelling luidt – ziek zijn in hetzelfde bedje.

Simplisme

In deze analyse hebben we gebruik gemaakt van de kwantitatieve verruiming in functie van de schulden (QEFD), het zegt ons dat (1) alle schulden kunnen opgelost worden en (2) extra geld vrijkomt om de vermeende schaarste aan geld tegemoet te komen. Op basis van deze redevoering mogen we denkelijk wel stellen dat ‘geldgroei leidt tot inflatie’ een simplisme betreft, op deze manier houden we onszelf gevangen maar projecteren we toch onze frustraties op anderen met alle neveneffecten die daarbij komen kijken. Finaal spreken we hier ‘slechts’ over de neutraliteit van geld, een economisch grondbeginsel dat maar al te vaak vergeten wordt. (lees meer)

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s