Introductie

Het begrip ‘epigonomie’ is de samenvoeging van epigenetica en economie, uiteindelijk niets nieuws onder de zon.  Met deze term willen we bijzondere aandacht besteden aan de omgevingsfactoren die een invloed hebben op ons denken en handelen, volgens onderzoek werkt dit ook door op ons DNA om op deze manier de culturele overerving te beïnvloeden. Deze website komt in het verlengde van andere brainstormsessies en zelfonderzoek, op deze website gaan we dieper in op een aantal epistemologische obstakels die ons denken dermate beperken waardoor andere opties buiten de besluitvorming worden gehouden. Met deze hypothese starten we, hieronder een korte introductie om ons in de sfeer te brengen.

Epistemologische obstakels

Gaston Bachelard stelde dat de geschiedenis van de wetenschap gekenmerkt wordt door een confrontatie met epistemologische obstakels die de vooruitgang van het denken verhinderen. Deze worden niet opgeworpen door de complexiteit van de wereld of de beperkingen van de mens, maar door de manier waarop wordt gedacht. Op het moment van een breuk worden deze onbewuste belemmeringen voor het wetenschappelijk denken overwonnen en is wetenschappelijke kennis van het object mogelijk. Voor Bachelard werd wetenschappelijkheid dan ook gekenmerkt door een epistemologische breuk met het alledaagse denken.

Monetaire reset

Na onderzoek van het gangbare monetaire systeem kwamen we tot de Financiële Relativiteitstheorie die met wiskundige precisie alle schulden herleid tot nihil, dit zonder verlies aan koopkracht of kapitaal. Deze theorie was te zien als een trigger of katalysator, een idee van waaruit het Reserve Debt System is gegroeid. Technisch gezien is er geen probleem om alle schulden uit het wereldbeeld te laten verdwijnen op een moreel verantwoorde manier, dit alles ligt besloten binnen het idee van een monetaire reset. Een reset is niet hetzelfde als een monetaire hervorming, bij een reset kunnen we immers de gangbare methoden blijven gebruiken en – wanneer dat nodig blijkt – herhaaldelijk een reset doorvoeren. Daarentegen, als we kiezen voor structurele hervormingen dan leidt dit onherroepelijk tot een paradigmaverschuiving, vanuit dit onderzoek is een schets ontstaan die hieraan richting geeft.

Besluitvormingstheorie

Of een globale transformatie er ook zal komen, hangt grotendeels af van de (politieke) besluitvorming en derhalve een kwestie van menselijke keuzes, normen, waarden en ethiek. Verschillende elementen spelen hierin een rol, een en ander kunnen we afleiden van de besluitvormingstheorie (cfr Herbert Simon). Beperkte- en begrensde rationaliteit staan hierin centraal, als een optie niet voldoende gekend is dan zullen andere besluiten genomen worden met als risico dat perverse effecten ontstaan. Herbert Simon formuleerde hiervoor een aantal axioma’s:

  1. de mens kan onmogelijk alle alternatieven voor een beslissing kennen
  2. de alternatieven die hij kent, kan hij niet alle simultaan vergelijken
  3. als gevolg van de eerste twee axioma’s zal men niet het optimale alternatief kiezen
  4. de mens beschikt over een set routineacties
  5. deze routineacties bestaan alle los van elkaar
  6. elk probleem wordt simultaan met het bestaande doel en middelen beschouwd
  7. als gevolg van 4 en 5 zal 2 pas in werking treden als routineacties niet meer volstaan

Binnen het hedendaagse paradigma speelt de factor geld een belangrijke rol, dit wijzigt drastisch wanneer een monetaire reset of hervorming onderwerp wordt van debat. Zo zien we ook dat beslissingen genomen worden in functie van een doelstelling, zo is het streven naar steeds meer monetaire winst onvergelijkbaar anders dan wanneer duurzame menselijke vooruitgang tot doel gesteld wordt. Naargelang de dominantie van een doelstelling zal ‘het systeem’ in deze of gene richting evolueren, het toevoegen van sociale innovaties kan conflicthaarden neutraliseren maar biedt geen garantie op succes.

Elaboration Likelihood Model

Het idee van een monetaire reset zou heel wat problemen als sneeuw voor de zon kunnen laten verdwijnen, we zouden dan kunnen verwachten dat het op veel bijval kan rekenen. Niets blijkt minder waar, tijdens dit proces worden we geconfronteerd met nogal wat epistemologische obstakels. Aan de hand van het Elaboration Likelihood Model kunnen we meer inzicht krijgen in deze dynamieken, net zoals deze obstakels steeds transparanter worden naarmate we hierin oefenen. Echter, als er niet de motivatie gevonden wordt om dit alles ernstig te nemen dan kan er ook geen correct oordeel gevormd worden, alles blijft dan bij het oude met als risico dat – wanneer de spanning te hoog oploopt – de geschiedenis zich herhaalt. Een doemscenario zoals WOIII blijft dan ook sluimeren, een idee dat we best niet cultiveren maar ook niet hoeven te ontkennen als ‘waarschijnlijkheid’.

Leiderschap

Het mag duidelijk zijn dat kennisdeling en de bereidheid tot dialoog van primordiaal belang zijn in functie van het gevolgde traject, op deze manier hebben we grotendeels ons lot in eigen handen. Het belang van een kritische massa kan dan ook niet onderschat worden, net zoals de daadkracht van regeringsleiders die de bevolking naar best vermogen dienen. Tijdens dit proces botsen we quasi letterlijk op een aantal psychische fenomenen, in de eerste plaats kan angst en onzekerheid ertoe leiden dat we ons vasthouden aan het oude paradigma waardoor een paradoxale situatie ontstaat. Het is als zeggen dat een probleem opgelost is maar angst voor het ongekende laat niet toe om het ook daadwerkelijk op te lossen, Erich Fromm benoemde dit fenomeen als ‘angst voor vrijheid‘. Anderzijds laat het creëren van perverse effecten ‘domheid’ vermoeden, dit vinden we terug in het Dunning-Krugereffect. Dit effect dienen we met de nodige tact te benaderen om niet in tumult te verzanden, te voorbarige of oppervlakkige conclusies werken namelijk averechts binnen dit proces.

Communicatiekloof

Een van de belangrijkste aspecten is de communicatiekloof die ontstaat bij paradigmaverschuivingen, een pionier op het vlak van paradigmaverschuivingen is Thomas Kuhn. Kuhn beschreef de structuur van de wetenschappelijke revoluties in een aantal termen die sindsdien wetenschapsfilosofische standaardtaal geworden zijn. In periodes van normale wetenschap lossen wetenschappers puzzels op, dat doen ze binnen een paradigma. Maar na verloop van tijd komen ze anomalieën tegen, fenomenen die onverklaarbaar zijn. Als de stapel anomalieën te groot wordt dan ontstaat een crisis, deze crisis biedt openingen om innovaties toe te laten waardoor een nieuw paradigma met andere interpretatieregels de standaard kan worden. We gaan dus door een paradigmaverschuiving waarbij tussen het oude en het nieuwe paradigma amper communicatie mogelijk is, het is alsof twee verschillende werelden door een onoverbrugbare kloof gescheiden worden.

Misvattingen

Het risico op chaosdenken is latent aanwezig bij paradigmaverschuivingen, zeker omwille van het alledaagse denken dat overstegen of doorbroken wordt. Maar dat is lang niet alles, ook binnen het courante denkkader zijn misvattingen schering en inslag. In een modulair opgebouwde economie dienen we steeds rekening te houden met verschillende interpretatieregels per module, een gegeven dat nog moeilijker wordt door de ‘strijd om het gelijk’ en de aspiraties van de betrokkenen. Nog erger wordt het wanneer de logica totaal zoek raakt, dit kan enerzijds door het cultureel geconditioneerde denken, anderzijds door simpelweg niet voldoende aandacht te besteden aan het oppervlakkige oordeel of mening. Op deze manier kunnen epistemologische obstakels ontstaan die de meerderheidsgedachte gaan vormen, verschillende stellingen worden dan voor waar aangenomen waardoor ze nu net elke progressie blokkeren. Zo eenvoudig mogelijk zullen we een aantal van deze ‘kapitale blunders’ belichten.  (lees meer)

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s